Chương 3

“Nhưng thứ thuộc về tôi, các người cũng đừng hòng giữ lại.”

Chương 8

Sau khi ly hôn, mẹ cầm số tiền được chia, lại mượn thêm một ít từ mấy nữ công nhân, thuê một mặt bằng ở thị trấn.

Bà cọ chiếc nồi kho thịt của hồi môn đến sáng bóng, treo lên một tấm biển.

Đồ kho họ Lâm.

Tháng đầu tiên khai trương, việc kinh doanh không tốt lắm.

Có người cố ý hỏi:

“Một người phụ nữ dẫn theo con ra ngoài buôn bán, không sợ người ta nói ra nói vào à?”

Mẹ vừa thái thịt vừa trả lời:

“Tôi dựa vào tay nghề để kiếm tiền, không trộm không cướp, sợ lời ra tiếng vào gì chứ?”

Cũng có người tung tin đồn, nói thịt bà làm không sạch sẽ.

Mẹ liền dán hóa đơn nhập hàng lên tường, trước mặt khách hàng tự tay rửa nồi, chần nước, nêm gia vị.

Bà chịu bỏ gia vị, cũng chưa bao giờ cân thiếu.

Dần dần, khách quen nhiều lên.

Mẹ không biết nhiều chữ, ban đầu không nhớ được tên hàng và giá cả, bèn vẽ hình cho từng loại đồ kho.

Thịt đầu heo thì vẽ đầu heo, chân gà thì vẽ ba đường thẳng, đậu phụ khô thì vẽ một hình vuông.

Mỗi ngày sau khi tan học, tôi ngồi bên quầy, giúp bà ghi lại thu chi.

Ba tháng sau, bà đã có thể tự mình viết được phần lớn tên hàng.

Để phòng người nhà họ Trương trả thù, mẹ còn nhờ người lắp một thiết bị báo động đơn giản trên cửa cuốn.

Những tưởng ngày tháng đã có hi vọng, nhưng Trương Kiến Quốc lại được tại ngoại chờ xét xử.

Cơ quan xử lý vụ án yêu cầu ông ta có mặt khi được gọi, không được tiếp xúc hay đe dọa tôi và mẹ.

Nhưng ông ta không hề để những quy định này vào mắt.

Sau khi quay về thôn, ông ta phát hiện ông nội không chịu nhận mình, người góa phụ trước kia từng mập mờ với ông ta cũng tránh mặt không gặp.

Ông ta tính tất cả oán hận lên đầu mẹ.

Một đêm khuya, ông ta trộm một thùng xăng, mò đến trước cửa tiệm Đồ kho họ Lâm.

Phía sau mặt bằng nối liền với sân dân cư, trên lầu còn có mấy hộ gia đình sinh sống.

Ông ta đổ xăng men theo khe cửa cuốn vào trong, lại nhét mảnh vải rách thấm đầy xăng bên cạnh cửa.

“Con đàn bà đê tiện.”

“Ông đây sống không tốt, mày cũng đừng hòng sống yên ổn!”

Ông ta bật bật lửa, đang định châm vào mảnh vải, con chó vàng lớn ở sân sau bỗng sủa điên cuồng.

Ngay sau đó, ông ta chạm phải sợi dây mảnh trên cửa.

Thiết bị báo động phát ra tiếng kêu chói tai.

Mẹ thò người ra từ cửa sổ tầng hai, bật đèn pin chiếu thẳng vào mặt ông ta.

“Có người phóng hỏa!”

“Mau báo cảnh sát!”

Trương Kiến Quốc ném bật lửa xuống, quay người bỏ chạy.

Nhưng xăng đổ đầy đất, chân ông ta trượt một cái, ngã mạnh xuống nền xi măng.

Nhân viên tuần tra đêm và cư dân gần đó nhanh chóng chặn kín đầu ngõ.

Có người xách cát đến xử lý xăng, có người lập tức báo cảnh sát.

Sau khi công an đến hiện trường, họ thu thập thùng xăng, bật lửa và mảnh vải thấm dầu.

Cư dân trên lầu cũng chứng minh, lúc đó tất cả mọi người đều đang ngủ trong nhà.

Một khi xăng bị châm lửa, hậu quả sẽ không thể tưởng tượng nổi.

Trương Kiến Quốc bị ấn xuống đất, vẫn còn gào thét:

“Đây là tiệm của vợ tôi!”

“Tôi đốt đồ nhà mình thì liên quan gì đến các người?”

Mẹ đứng ngoài dây cảnh giới, bình tĩnh nhìn ông ta.

“Chúng ta đã ly hôn rồi.”

“Nơi này cũng chưa từng là nhà của anh.”

Vì vi phạm quy định tại ngoại chờ xét xử, lại còn bị nghi ngờ thực hiện hành vi phạm tội gây nguy hại đến an toàn công cộng, Trương Kiến Quốc bị áp dụng biện pháp cưỡng chế hình sự theo pháp luật.

Lần này, ông ta không thể dễ dàng ra ngoài nữa.

Ngày hôm sau, bà nội chạy đến trước cửa tiệm mắng chửi.

“Lâm Tú Lan, con đàn bà độc ác!”

“Mày đưa con trai tao vào tù, trả con trai lại cho tao!”

Mẹ không hắt nước, cũng không mắng lại bà ta.

Bà chỉ cầm điện thoại lên.

“Bà còn làm loạn nữa, tôi sẽ báo cảnh sát.”

“Xăng, bật lửa và nhân chứng đều ở đây.”

“Không phải tôi đưa ông ta vào tù, là chính ông ta phạm pháp.”

Những chủ tiệm xung quanh lần lượt vây tới.

“Trên lầu còn có trẻ con đấy!”

“Nếu thật sự cháy lên, sẽ chết bao nhiêu người?”

“Có đứa con như vậy, còn có mặt mũi đến làm loạn?”

Bà nội không chịu nổi ánh mắt của mọi người, xám xịt bỏ đi.

Từ đó về sau, bà ta không còn dám đến tiệm làm loạn nữa.

Chương 9

Hơn nửa năm sau, vụ án của Trương Kiến Quốc mở phiên tòa.

Tòa án kết hợp vật chứng tại hiện trường, lời chứng của nhân chứng, cùng các sự thật như việc ông ta chuẩn bị xăng, nửa đêm đến cửa hàng trong khu dân cư, xác định hành vi của ông ta đã gây nguy hại nghiêm trọng đến an toàn công cộng.

Hành vi trước đó đánh mẹ bị thương cũng được xử lý cùng lúc dựa trên giám định thương tích và lời chứng tại hiện trường.

Cuối cùng, ông ta vì tội đánh người và phóng hỏa chưa thành nên bị phán xử vài năm tù giam.

Vương Hồng ở trong thôn hoàn toàn mất hết thanh danh, chẳng bao lâu sau liền rời thôn đến miền Nam.

Ông nội biết Trương Kiến Quốc bị kết án, tức giận đến mức trúng gió liệt nửa người.

Miệng ông nói muốn đuổi bà nội đi, nhưng đến lúc thật sự cần người chăm sóc, ông mới phát hiện họ hàng chẳng ai muốn nhận trách nhiệm.

Bà nội không ở nổi nhà mẹ đẻ, chỉ có thể quay về sân nhà đó.

Một người oán đối phương lừa mình ba mươi năm.

Một người oán đối phương trở mặt vô tình.

Hai người ngày ngày cãi vã, giày vò lẫn nhau.

Còn việc kinh doanh của Đồ kho họ Lâm ngày càng tốt.

“Bà chủ, cắt cho tôi nửa cân thịt đầu heo!”

“Được ngay.”

Mẹ vung dao, thái những lát thịt vừa mỏng vừa đều.

“Tôi tặng thêm cho chú hai miếng đậu phụ khô.”

Khách hàng cười nói:

“Bà chủ Lâm, chị làm ăn thật thà, chẳng trách ngày nào cũng xếp hàng.”

Mẹ cũng cười.

Vết sẹo nơi khóe trán bà dần nhạt đi, thay vào đó là sự ung dung mà trước kia chưa từng có.

Tôi thuận lợi chuyển đến trường tiểu học trung tâm của thị trấn.

Mẹ mua cho tôi cặp sách mới, cũng mua cho tôi chiếc váy mới đầu tiên trong đời.

Trước đây ở trường tiểu học trong thôn, lúc nào cũng có người chỉ vào tôi gọi là con hoang.

Đến thị trấn, nếu còn có người hỏi đến bố, tôi chỉ nói:

“Tôi sống cùng mẹ.”

Tôi không còn vì mình họ gì, là huyết mạch của ai mà cảm thấy xấu hổ.

Thứ thật sự khiến tôi trở thành một con người trọn vẹn, trước giờ không phải họ Trương.

Mà là bàn tay mẹ cầm dao bảo vệ tôi.

Cũng là đôi tay mỗi ngày nhóm lửa kho thịt, kiếm tiền học phí cho tôi.

Đêm giao thừa năm đó, bên ngoài tuyết lớn bắt đầu rơi.

Căn phòng nhỏ sau cửa tiệm đã được quét sơn lại, cửa sổ lọt gió cũng được thay bằng kính.

Trong nhà đốt lò sưởi, bữa cơm tất niên có cá có thịt, còn có món viên chiên mà tôi thích nhất.

Mẹ lấy từ trong túi ra một bao lì xì.

“Con gái, cầm lấy.”

Tôi bóp thử, một xấp dày cộm.

“Nhiều như vậy ạ?”

Mẹ cười.

“Đây là tiền mừng tuổi hai mẹ con mình dậy sớm thức khuya kiếm được.”

“Sạch sẽ, không ai cướp được.”

Tôi nhào vào lòng bà.

Kiếp trước vào lúc này, tôi đang bị khóa trong căn nhà đất của lão mù, ngay cả một bát cơm nóng cũng không được ăn.

Mẹ cũng đã sớm nằm dưới nấm mồ.

Nhưng kiếp này, vòng tay của bà ấm áp và chân thật.

Ngoài cửa sổ, tiếng pháo vang trời.

Pháo hoa liên tiếp nở rộ trên bầu trời đêm, chiếu sáng cả thị trấn.

Mẹ ôm tôi, khẽ nói:

“Đều qua rồi.”

Tôi nhìn pháo hoa, dùng sức gật đầu.

Đúng vậy.

Đoạn đường tối tăm nhất, cuối cùng chúng tôi cũng đi qua rồi.

Chương 10

Bốn năm sau, tôi thi đỗ vào trường cấp hai của thị trấn.

Đồ kho họ Lâm cũng từ một mặt bằng mở rộng thành hai cửa tiệm liền nhau.

Mẹ thuê thêm người làm, bản thân phụ trách phối nguyên liệu và quản lý sổ sách.

Bà đã có thể viết thành thạo tất cả tên hàng, cũng không còn vì tính sai một hai tệ mà lo đến mất ngủ.

Mùa hè năm đó, bà dùng số tiền dành dụm được mua một căn nhà trong thị trấn.

Căn nhà không lớn, nhưng có bếp và nhà vệ sinh riêng.

Lần đầu tiên, tôi có phòng ngủ của riêng mình.

Bàn học mới đặt cạnh cửa sổ, khi ánh nắng chiếu vào, mặt bàn sáng bừng.

Lúc chuyển nhà, mẹ chỉ mang theo vài món đồ cũ.

Chiếc nồi kho thịt của hồi môn kia.

Chiếc cặp sách cũ tôi dùng hồi tiểu học.

Còn có bộ quần áo bà mặc vào ngày chúng tôi rời khỏi nhà họ Trương.

Tôi hỏi bà vì sao vẫn giữ lại.

Bà gấp gọn bộ quần áo, đặt xuống dưới cùng của chiếc rương.

“Không phải để nhớ bọn họ.”

“Mà là để nhắc nhở bản thân, sau này dù khó khăn đến đâu, cũng không thể đi vào con đường chết.”

Một ngày tan học, tôi đeo cặp quay về tiệm, nhìn thấy bà nội đứng ngoài cửa.

Bà ta già hơn rất nhiều so với ký ức, tóc bạc lốm đốm, lưng còng xuống.

Bà ta đến thị trấn mua thuốc cho ông nội bị trúng gió.

Ông nội hận bà ta, chỉ chịu đưa đúng số tiền đủ mua thuốc.

Bà ta mấy ngày không được ăn no, đi ngang qua Đồ kho họ Lâm, ngửi thấy mùi thịt thơm, cuối cùng vẫn dừng bước.

Bà ta nhìn thấy tôi, đôi mắt đục ngầu sáng lên một chút.

“Con gái.”

“Bà là bà nội đây.”

“Có thể cho bà chút đồ ăn không?”

Tôi bình tĩnh nhìn bà ta.

Trong lòng không có hận, cũng không có thương hại.

Những người từng khiến tôi giật mình tỉnh giấc trong mơ, giờ đây không còn có thể làm tổn thương tôi nữa.

Mẹ nghe thấy tiếng động, từ trong tiệm đi ra.

Bà cầm hai cái bánh bao không nhân và một túi đồ kho nhỏ, đặt ngoài cửa.

“Đây là lần cuối cùng.”

“Sau này bà đi mua thuốc cũng được, đi ăn xin cũng được, đều đừng đến tìm tôi và con bé nữa.”

“Hai mẹ con tôi không nợ nhà họ Trương bất cứ thứ gì.”

Bà nội ôm lấy túi đồ, môi mấp máy, cuối cùng vẫn không nói gì.

Bà ta quay người, từng bước biến mất ở góc phố.

Mẹ không nhìn bà ta nữa, quay lại quầy tiếp tục cân thịt cho khách.

Tối đến, sau khi đóng tiệm, tôi khoác tay mẹ về nhà.

Ánh hoàng hôn chiếu sáng cả con phố.

Tôi tựa vào vai bà.

“Mẹ, sau này chúng ta sẽ ngày càng tốt hơn, đúng không?”

Mẹ xoa đầu tôi, nhìn về phía trước.

“Đương nhiên.”

“Chỉ cần con người còn sống, đường sẽ từng ngày từng ngày mở ra.”

Kiếp trước, bà chết vào Tết Trung thu đó.

Kiếp này, bà đã sống qua hết mùa xuân này đến mùa xuân khác.

Cuối cùng chúng tôi cũng không cần chứng minh sự trong sạch của mình với bất kỳ ai nữa, cũng không cần dựa vào họ của bất kỳ ai để sống.

Ánh mặt trời kéo bóng chúng tôi thật dài.

Hai chiếc bóng nép sát vào nhau, cùng đi về phía trước.

Không bao giờ quay đầu lại nữa.